Zerdeçal sağlığa faydalı mı? Uzmanlar ne diyor?

Yemekleri lezzetli kılan zerdeçal, dünyanın en eski baharatları arasında yer alıyor. Bu baharatın sağlığımız için mucizeler yaratıp yaratamayacağı ise merak konusu. Kashyap, zerdeçal kullanmadıkları bir yemek düşünemediğini ifade ediyor.

Yaklaşık 30 çeşidi bulunan bu baharat Asya, Afrika ve Güney Amerika mutfaklarında yaygın olarak kullanılıyor. Baharat, doğuda Bali ve Fiji'ye, batıda ise Karayip adalarına kadar ulaşarak küresel bir yaygınlık kazandı. Kashyap, zerdeçalın 2.500 yıl öncesine ait metinlerde yer aldığını söylüyor.

Güney Asya'da bu baharatın antiseptik ve iltihap önleyici özelliklere sahip olduğuna inanılıyor. Şu anda Dubai'de yaşayan Kashyap, "Hastalandığımda aklıma gelen ilk şeylerden biri bu oluyor ve bana çok rahatlatıcı geliyor. Bir kısmı teselli, bir kısmı ilaç, bir kısmı da nostalji" diye açıklıyor.

Hindistan'da zerdeçal, yüzü güzelleştirmek amacıyla sürülen bir macunun kullanıldığı Haldi töreninin de bir parçasını oluşturuyor. Bu ritüel düğün öncesinde gerçekleştiriliyor.

Batı'daki tüketicilerin kadim iddialara ilgi göstermesiyle birlikte satışlar hızla artıyor. Zerdeçal genellikle sağlık faydaları olduğu inanılan kurkumin bileşiğini içeriyor. Kurkumin takviyeleri; kemik ve eklem sağlığını desteklemekten bağışıklık sistemini güçlendirmeye kadar pek çok alanda pazarlanıyor.

Kashyap, popülaritenin sosyal medyadaki olumlu deneyimlerden kaynaklandığını belirtiyor. "Yaklaşık bir milyar insanın önemli bir kısmı zerdeçalın pek çok şeyi düzeltebileceğine çok güçlü şekilde inanıyorsa bu dünyaya verilen yüksek sesli bir mesajdır" diyen Kashyap, lobi faaliyetlerinin de etkili olduğunu ekliyor.

Ancak zerdeçalın faydaları konusunda şüphe duyan uzmanlar da bulunuyor. ABD'nin Minnesota eyaletinde görev yapan kimyager Dr. Kathryn Nelson, kurkumin üzerine yapılan 100'den fazla araştırmayı inceledi. Dr. Nelson, "İddialar her şeyi yapabileceği yönünde, ama gerçekte muhtemelen neredeyse hiçbir şey yapmıyor" şeklinde konuşuyor.

Zerdeçalla ilgili sorunun kimyasal bileşiminde yattığını belirten Dr. Nelson, maddenin son derece reaktif olduğunu aktarıyor. Testlerde yanıltıcı etkiler oluşturabilen bileşik, işe yarıyormuş gibi görünebiliyor. Ağız yoluyla alındığında çok küçük bir kısmının dolaşıma katıldığı ve vücut tarafından iyi emilmediği ifade ediliyor.

Birçok kişi bu sorunu aşmak için zerdeçalı karabiberle birlikte tüketiyor. Dr. Nelson zerdeçalın kimyasal yapısını, "Yararlı bir ilaç üretebilmek için en kötü kimyasal yapılardan biri" sözleriyle tanımlıyor. Zerdeçal onlarca yıldır araştırılıyor ancak sonuçlar genellikle çelişkili çıkıyor.

Kanada'nın Ontario eyaletindeki Londra Health Sciences Centre'da görevli böbrek hastalıkları uzmanı Prof. Amit Garg, çalışmaların kalitesinin farklılık gösterdiğini söylüyor. Prof. Garg, zerdeçalın faydalarını savunan birçok çalışmanın insanlar üzerinde yapılmadığını belirtiyor. Kendisi ve meslektaşları alandaki en büyük iki çalışmayı yürüttü.

İlk araştırma kurkuminin aort anevrizması onarımı geçiren kişilerde böbrek hasarını önleyip önleyemeyeceğini inceledi. Ancak 600 hastanın katıldığı araştırmada herhangi bir faydalı etki saptanamadı.

Araştırmacılar daha sonra böbrek hastalığı bulunan kişilerde küçük kurkumin mikropartiküllerini denedi. Ancak bu yöntemin de hastalığın ilerlemesini önlediği kanıtlanamadı. Prof. Garg, "Kurkuminin işe yaramadığını göstermek gibi bir niyetle yola çıkmamıştık.

Araştırmaya açık fikirli yaklaşmıştık. Bu yüzden hayal kırıklığına uğradık" diyor. Hindistan'da binlerce yıldır tıbbi amaçlarla kullanılmasını değerlendiren Prof. Garg, organik bir maddeden tek bileşik çıkarıp ilaç yapmaya çalışmakla yemeklerde kullanmanın farklı olduğunu vurguluyor.

Pahalı takviyelerin değip değmeyeceği sorusuna yanıt arayan Prof. Garg, yeterli kanıt bulunmadığını hatırlatıyor. Doğal sağlık ürünlerinin diğer ilaçlarla aynı düzenlemelere tabi olmadığını da ekliyor. Prof. Garg, "Kesinlikle açık fikirli olabiliriz.

Ancak bir şeyin belirli bir etkisi olduğunu söylüyorsak bunun yüksek kaliteli kanıtlara dayanması gerekir" görüşünü dile getiriyor. Ancak uzman, insanların zerdeçalı yemeklerinde tüketmesinde bir sakınca görmediğini belirtiyor. Prof. Garg, "Yemeklere zerdeçal katmayı seven insanlara buna devam etmelerini tavsiye ederim" diyerek sözlerini tamamlıyor.