Böbrek yetmezliği her yaşta görülebilir
Medicana Bursa Hastanesi Nefroloji Uzmanı Dr. Hüseyin Çelik, böbrek hastalıklarının erken teşhis ve düzenli kontrollerle önlenebileceğini söyledi.
Nefroloji Uzmanı Dr. Hüseyin Çelik, böbrek hastalıklarının toplumda giderek arttığını ifade etti. Yüksek tansiyon ve diyabetin başta gelen risk faktörleri arasında yer aldığını belirtti. Erken teşhisin ve düzenli kontrollerin böbrek yetmezliğini önlemede en etkili yol olduğunu vurguladı. Sağlıklı yaşam alışkanlıklarının böbrekleri korumada önemli rol oynadığını da ekledi.
Dr. Hüseyin Çelik, böbreklerin yalnızca idrar üreten organlar olmadığını söyledi. Vücuttaki su ve tuz dengesini sağladığını, kan basıncını düzenleyen hormonları kontrol ettiğini ve toksik maddeleri uzaklaştırdığını belirtti. Böbrek sağlığındaki bozulmanın tüm vücudu etkileyebileceğini kaydetti.
Yüksek tansiyon ile böbrek hastalıkları arasında güçlü ve çift yönlü bir ilişki bulunduğunu açıkladı. Kontrolsüz yüksek tansiyonun yıllar içinde böbreklerdeki ince damar yapısını bozarak fonksiyonların azalmasına yol açabileceğini belirtti. Böbrek hastalığı geliştiğinde ise su ve tuzun yeterince uzaklaştırılamadığını, bunun da tansiyonu yükselten mekanizmaları çalıştırdığını söyledi. Böylece böbrek hastalığı ile hipertansiyonun birbirini besleyen bir döngü oluşturduğunu ifade etti.
Özellikle diyabet hastalarının, 40 yaş üzerindeki bireylerin, ailesinde böbrek hastalığı bulunanların ve uzun süredir hipertansiyon tedavisi görenlerin düzenli böbrek kontrolleri yaptırması gerektiğini vurguladı. Basit bir kan tahlili, idrar incelemesi ve tansiyon ölçümüyle kronik böbrek hastalığının erken dönemde tespit edilebileceğini belirtti.
Böbrek hastalıklarında beslenmenin ilaç tedavisi kadar önemli olduğunu söyledi. Her hastaya aynı diyetin uygulanamayacağını ifade etti. Hastalığın evresine, kan tahlillerine, kullanılan ilaçlara ve eşlik eden hastalıklara göre beslenmenin planlanması gerektiğini belirtti. Aşırı tuz tüketiminden kaçınılması, hazır ve işlenmiş gıdaların sınırlandırılması, doktorun önerdiği ölçüde sıvı alınması ve ideal kilonun korunmasının büyük önem taşıdığını söyledi. Bazı hastalarda protein, potasyum veya fosfor alımının sınırlandırılması gerekebileceğini ekledi. İnternetten edinilen diyet listeleri yerine hekim ve diyetisyen önerilerine göre beslenmenin en doğru yaklaşım olduğunu belirtti.
Doğru beslenmenin tansiyon kontrolüne katkı sağladığını, ödemi azalttığını, kemik sağlığını desteklediğini ve yaşam kalitesini artırdığını söyledi.
Toplumda böbrek hastalıklarının yalnızca ileri yaşlarda görüldüğüne dair yanlış bir inanış bulunduğunu belirtti. Her yaş grubunun farklı risklerle karşı karşıya olduğunu ifade etti. Çocukluk çağında doğumsal böbrek ve idrar yolu anomalileri, idrar yolu enfeksiyonları ve genetik hastalıkların ön planda olduğunu söyledi. Genç erişkinlerde glomerül hastalıkları, böbrek taşları ve genetik hastalıkların daha sık görüldüğünü belirtti. Orta yaş döneminde diyabet ve hipertansiyonun kronik böbrek hastalığının en önemli nedenleri arasında yer aldığını, ileri yaşlarda ise yaşlanmaya bağlı fonksiyon kaybına ek olarak uzun yıllar süren diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları ve bazı ilaçların böbrek hasarı riskini artırdığını açıkladı.
Böbrek sağlığının korunması için yaşam tarzının büyük önem taşıdığını vurguladı. Yüksek tansiyonun iyi kontrol edilmesi, kan şekerinin düzenli takip edilmesi, tuz tüketiminin azaltılması, düzenli egzersiz yapılması, ideal kilonun korunması, sigaradan uzak durulması ve doktorun önerdiği ilaçların düzenli kullanılması gerektiğini söyledi. Hem kalbi hem de böbrekleri koruduğunu belirtti. Gereksiz ilaç kullanımından kaçınılması ve düzenli sağlık kontrollerinin ihmal edilmemesi gerektiğini ekledi. Böbrek hastalıklarının yaş seçmediğini, erken teşhis ve doğru takip sayesinde böbrek fonksiyonlarının uzun yıllar korunabileceğini ifade etti.
