Göçmen bir temizlikçinin hikayesini anlatan Clean Start duyuruldu

Bilgisayar oyunları dünyasında ev eşyası yerleştirme temalı yapımlar son yıllarda oldukça ilgi görüyor. Unpacking, A Little to the Left ve Momento gibi oyunlar, detaylı iç mekan tasarımları ve aynı duvarlar arasında geçen sakin hikayeleriyle oyuncuların beğenisini kazanıyor. Polonyalı geliştirici stüdyosu Serious Sim ise Clean Start adlı yapımda farklı bir yol izliyor. Bu oyunda oyuncular, batıdaki bilinmeyen bir ülkeye yerel dili neredeyse hiç bilmeden gelen ve memleketindeki ailesini geçindirmek zorunda olan Lena isimli bir ev temizlikçisini yönlendiriyor.

Oyuncular bu aşamadan sonra çeşitli evleri ve daireleri temizleme görevini üstleniyor. Masaları parlatmak, rafları düzenlemek ve mutfak zeminindeki çamurlu pati izlerini temizlemek yapılan işler arasında yer alıyor. Odanın düzenini kişisel tercihlere göre değiştirmek mümkün görünüyor ki bu da türün en keyifli unsurlarından birini oluşturuyor. Ayrıca oyunda köpeği sevmenin de mümkün olduğu belirtiliyor.

Oyun, sanatçı ve tasarımcı Katarzyna Haptaś için kişisel bir anlam taşıyor. Haptaś, "Oyun büyük ölçüde annemin yurt dışında ev temizlikçisi olarak çalışırken anlattığı hikayelerden ilham aldı" diyor ve ekliyor: "Ancak bu deneyim ailemdeki birçok kişi ile arkadaşlarımın ailesi tarafından da yaşandı. 90'lı yıllarda mutlaka başka bir yerde çalışan ve Noel için eve paket gönderen bir çocuk olurdu. Büyükannemin hikayelerini dinleme şansına da eriştim. Cüzdanında sadece birkaç dolarla ve havalimanında kendisini kimsenin bekleyip beklemeyeceğini bilmeden Amerika'ya gitmişti. Üstelik tüm bunlar internetin veya cep telefonlarının olmadığı bir dönemde gerçekleşti."

Haptaś kendi tecrübelerinden de yararlandı. Yerel bir sinemada temizlikçi olarak çalışması, insanların temizlik personeliyle nasıl iletişim kurduğunu kendisine öğretti. Geliştirici ekip, ülkesine çalışmak için gelen kişilerin yaşadıkları üzerine de araştırmalar yaptı. Haptaś, "Prototipten önceki hazırlık aşamasında Polonya'daki bir göçmen merkezinde çalışan bir görevliyle görüşme gerçekleştirdik" diyerek ekliyor: "O dönemde, özellikle savaştan kaçan Ukraynalılar başta olmak üzere Polonya'da çalışan göçmenler hakkında pek çok değerli bilgiyi bizimle paylaştı."

Oyunun en dikkat çekici yönlerinden biri, dili oyunun temel zorluklarından biri haline getirmesi. Lena ile konuşurken işverenler onun bilmediği kelimeler kullanıyor ve Lena bu kelimeleri çevreyle etkileşime girerek öğrenebiliyor. Ev sahipleri ayrıca genellikle duygusal değeri olan, aile hikayeleri veya dramları barındıran belirli nesneleri bulmasını da istiyor. Haptaś, "Oyuncular bazı nesnelerle etkileşime girerek her müşterinin hayatında neler olup bittiğine dair ipuçlarını bir araya getirebiliyor" diyor ve şöyle devam ediyor: "Genellikle bu eşyalar müşterilerin önemli bir şeyi fark etmesine ya da kendilerinden saklanan bir sırrı açığa çıkarmasına yardımcı oluyor. Oyuncunun bulduklarına bağlı olarak bu durumu yorumlayan farklı diyalog satırları bulunuyor. Doğru eşya kombinasyonunu bulmak, tam hikayenin oyuncu tarafından anlaşılmasını sağlıyor."

Clean Start yalnızca rahatlatıcı bir ev toplama simülasyonu olmaktan öte, bu türü bağlantı, rahatlık ve kapanış temalarını incelemek için kullanıyor. Göçmenlik konusu son derece kutuplaştırıcı bir tartışma haline geldiği için böyle sakin bir tasvirin değer taşıdığı ifade ediliyor. Haptaś, "Umarım bu evrensel bir insan hikayesidir" diyerek düşüncelerini şu sözlerle özetliyor: "Umarım insanlar birbirlerini paylaşılan tüm umutları ve korkularıyla birlikte birer insan olarak görürler. Sınırlı dil bilgisiyle yabancı bir ülkede çalışmak üzere evden ayrılmak asla kolay bir karar değildir. 90'larda da kolay değildi, bugün de kolay değil. Sonuçta, oyuncuların sadece çalışmak ve iletişim kurmak için ellerinden gelenin en iyisini yapan kişilere karşı biraz daha şefkat ve sabırla ayrılmalarını umuyorum."