Kiracı adaylarından banka hesabı ve sosyal medya incelemesi
Bazı ev sahipleri kiralık konut için adaylardan maaş bordrosu, banka hareketleri ve kredi notu gibi belgeler istiyor. Önceki ev sahiplerinden referans ile sosyal medya hesapları da kontrol ediliyor.
Kiralık konut bulmakta zorlanan yurttaşlar, sözleşme öncesinde ev sahiplerinden gelen geniş kapsamlı bilgi talepleriyle karşılaşıyor. Bazı mülk sahipleri yalnızca gelir belgesiyle yetinmeyip banka hesap hareketleri, kredi kartı limitleri ve Findeks kredi notu gibi kişisel bilgileri de istiyor.
Yüksek faiz oranları, yetersiz konut arzı ve kentsel dönüşüm nedeniyle artan talep, kiralama sürecinde mülk sahiplerinin konumunu güçlendiriyor. Kiracı adaylarından maaş bordrosu, SGK hizmet dökümü ve kredi notu belgeleri talep ediliyor. Talepler arasında banka hesap hareketleri ile kredi kartı limit bilgileri de yer alıyor.
Devlet memuru kefil gösterilmesi, kefilin resmi gelir belgesi, yüksek depozito veya bir yıllık kiranın peşin ödenmesi gibi şartlar da kiracıların önüne çıkıyor. Kiracı adaylarından önceki ev sahiplerinin iletişim bilgilerini vermeleri istenebiliyor. Bu sayede kişinin kirayı düzenli ödeyip ödemediği, komşularıyla ilişkileri ve konutu kullanım şekli öğrenilmeye çalışılıyor.
Uygulama iş başvurularındaki referans kontrolüne benziyor ve giderek yaygınlaşıyor. Emlak danışmanlarına göre inceleme mali belgelerle sınırlı kalmıyor. Bazı ev sahipleri kiracı adaylarının sosyal medya hesaplarını da inceliyor. Evcil hayvan, evden çalışma düzeni, kalabalık etkinlikler ve yaşam tarzına ilişkin paylaşımlar kiralama kararında eleme ölçütü olarak kullanılabiliyor.
Gayrimenkul uzmanı Murat Gözüpek, kira uyuşmazlıkları ve uzun süren tahliye davalarının ev sahiplerini daha temkinli davranmaya yönelttiğini belirtti. Kiralık konut arzının sınırlı kalmasının şartları belirleme gücünü mülk sahiplerine verdiğini ifade etti.
Avukat Volkan Karabağ, ev sahibinin kiracısını seçme hakkı bulunduğunu ancak talep edilen belgelerin özel hayatın gizliliği ve Kişisel Verilerin Korunması Kanunu açısından sınırı aşmaması gerektiğini vurguladı. Kiracı adaylarının ayrıntılı banka dökümü veya kredi kartı limiti gibi bilgileri vermeye zorlanamayacağını söyledi. Barınma ihtiyacı ve kiralık konut sıkıntısının yurttaşları bu talepleri kabul etmek zorunda bırakabildiğini ekledi.
Kişisel Verileri Koruma Kurumu, verilerin hukuka uygun, belirli ve meşru amaçlarla işlenmesi gerektiğini belirtiyor. Amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü biçimde toplanması gerektiğini ifade ediyor. Kiralama için ihtiyaç duyulmayan bilgilerin toplanması, saklanması veya üçüncü kişilerle paylaşılması hukuki sorumluluk doğurabilir.
