Staj ve çıraklık sigorta başlangıcı için Yargıtay'dan emsal karar

Staj ve çıraklık yasası, milyonlarca vatandaşın erken emeklilik hayallerinin yanı sıra sosyal güvenlik sisteminde önemli bir gündem maddesi olmaya devam ediyor. Geçmiş yıllarda meslek liseleri, çıraklık okulları ve üniversitelerde zorunlu staj yapan sigortalılar, bu sürelerin sigorta girişine dahil edilip edilmeyeceğini merak ediyor.

Son dönemde, 16 yaşında çırak olarak çalışan bir birey, çalıştığı dönem boyunca üretime katkıda bulunduğunu belirterek, bu sürenin emeklilikte dikkate alınması için mahkemeye başvurdu. Mahkeme, staj süresinin meslek öğrenme olarak değerlendirilemeyeceğini ifade ederek davayı kabul etti.

Ancak konu Yargıtay’a taşındı ve Yargıtay, mahkemenin detaylı araştırma yapmadığını belirterek kararı bozdu. Bu emsal niteliğindeki karar, geçmişte meslek liselerinde veya çıraklık okullarında çalışan ve sigorta başlangıcı uzun vadeli sigorta primlerine dahil olmayan kişiler için hukuki bir kapı açmış oldu.

Sosyal Güvenlik Müşaviri ve Ekonomist Murat Bal, bu durumun staj ve çırak mağdurlarını ilgilendirdiğini belirtti. Bal, hizmet tespit davalarında işten çıkıştan itibaren uygulanan 5 yıllık hak düşürücü sürenin, aynı iş yerinde çalışanlar için zamanaşımı engeli oluşturmadığını da vurguladı.

Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş ise mevcut yasal mevzuat gereği, yargı organlarından stajyerler ve çıraklar lehine kesin bir sonuç alınamayacağını ifade etti. Karakaş, yasal olarak yalnızca iş kazası ve meslek hastalığını kapsayan kısa vadeli sigorta kollarının uygulandığını, emeklilik primlerinin yatırılmadığını hatırlattı.

Çözümün "eşitlik" ilkesi üzerinden aranması gerektiğini belirten Karakaş, "Staj ve çırakların ilerlemesi gereken tek bir konu var. Eşitsizliği göz önüne alarak hareket etmeliler. Eğer avukata borçlanma hakkı verilip erken emeklilik sağlanıyorsa, sanayide çalışanlara da aynı statü tanınmalıdır. Tek çözüm, hükümetin yeni bir yasa çıkartmasıdır. SGK'nın yapabileceği bir şey yoktur. Yargı da bir şey yapamaz," dedi.